هێمایێ ئایینى دهۆزانا نویخوازا کوردیدا ب نموونێن (ئەحمەدى مەلا، عارف حیتۆ) - Heto, Arshad (Journal of Duhok University, 2020)
بەرجەستەکرنا هێمایان ب هەمى جۆرێن وێڤە، ساخلەتەکێ گشتییە ب ئاست و تێگەهشتنێن جودا جودا ل دەڤ پڕانییا هۆزانڤانان. لێ خوینەرێ هۆزانێن هۆزانڤانێن نویخواز هەست ب هەبوونا دەقێن نەدیار ب جۆراتییا سروشت و ژێدەرێ وێ دکەتن، چونکە دەقێن هۆزانێن نویخواز ل سەر بنەمایێ ئیحاء و دەلالەتێن هەمەرەنگ رادوەستێت و گەلەک خواندنا وەردگریت. ژلایەکێ دیڤە، ئەگەر هێما د ئەدەبی ب گشتى و د هۆزانێ ب تایبەتیدا گرنگییەک هەبیت، لێ لایەنێ ئاماژەیى وبهێزکرنا سیمایێن فرەھ تێگەهشتن یێن دهۆزانا نویخوازدا ب پێکهاتەیا سەرەکی بۆ ئاڤاکرنا هۆزانا نویخواز دهێتە دانان، و هێمایێ ئایینى دهۆزانێدا ب کاراکتەرەکێ سەرەکیێ دەقێ هۆزانا نویخواز دهێتە دیتن، ئەڤ دیاردە ب شێوەکێ بەرچاڤ و ب دیتنەک نوى دهێتە بەرجەستەکرن، ب ئارمانجا مفا وەرگرتن ژ کەلتۆرێ ئایینى وەک پیرۆزییەک خورستى دکەتوارێ کوردیدا و دناخێ هەر تاکەکیدا، وژلایەکێ دیڤە بکارئینانا هێمایێن ئایینى گرۆڤێ کویراتییا رەوشەنبیری و پێگەهشتنا هزرا هۆزانڤانى یە، هەروەسا هێمایێن ئایینى وەکو هاوکێشەکا بابەتى بو کەتوارێ نالەبارێ کوردى ژلایێ هەردوو هۆزانڤاناڤە هاتیە بکارئینان، ئارمانجا ئەڤێ ڤەکولینێ ئاشکەراکرنا وان هێمایێن ئاینییە یێن کو هۆزانڤانا ژ(تەوراتێ، ئنجیلێ، قورئانێ) و هندەک ژێدەرێن دیتر یێن ئایینى وەرگرتین، چ ب رێکا هەڤدەقیێ یان وەرگرتنا هزرا سەرەکییا دەقى ب خوە. هەروەسا دیارکرنا رۆلێ هێمایێن ئایینى دخزمەتا سەربۆرا هەردوو هۆزانڤاناندا، و بەرچاڤکرنا لایەنێن هێمایێ ئایینى وپەیوەندیێن وێ ب هندەک رەگەزێن دیترڤە، دهەردوو ئاستێن تیۆرى وپراکتیکیدا. بۆ ڤێ چەندێ ژى مە هەردوو هۆزانڤانێن نویخوازێن کورد (ئەحمەدى مەلا) و (عارف حیتۆ) وەرگرتینە.